murat issi

Μουράτ Ισσί

Οι Απαρχές του Κουρδικού Εθνικισμού.

Πολιτικές Έννοιες και Ισλάμ στις Πρώτες Κουρδικές Εφημερίδες, 1898-1918.

 

Περίληψη

Τα τελευταία 15-20 χρόνια οι περισσότερες έρευνες και διατριβές που εκπονούνται σε ακαδημαϊκό επίπεδο και αναφέρονται στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, αφορούν κυρίως στις περιόδους των Μεταρρυθμίσεων και ιδιαίτερα στην περίοδο του κοινοβουλευτικού καθεστώτος Μεσρουτιέτ Β΄, η οποία διήρκησε 18 συνολικά χρόνια, από τις 23 Ιουλίου 1908 (ανακοίνωση του Συνταγματικού Καθεστώτος ΙΙ) έως τις 30  Οκτωβρίου 1918 (υπογραφή της Συνθήκης Μούδρου). Στο πλαίσιο αυτής της περιόδου εντάσσονται σημαντικά ιστορικά γεγονότα, όπως οι Βαλκανικοί Πόλεμοι και ο Πρώτος Παγκόσμιος Πόλεμος, καθώς και αμέτρητες εξεγέρσεις, αλλά και μεγάλες κοινωνικοπολιτικές αλλαγές, οι οποίες προετοίμασαν το έδαφος για την οριστική διάλυση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και την ίδρυση του Τουρκικού Κράτους. Μια μελέτη με θέμα τη συγκεκριμένη περίοδο, λοιπόν, δε συνεπάγεται μόνο την ανάλυση των γεγονότων που έλαβαν χώρα μέσα σε αυτά τα 10 χρόνια, αλλά ταυτόχρονα και την κατανόηση της υπάρχουσας συνέχειας, μετά τις περιόδους του Τανζιμάτ, του Συνταγματικού Καθεστώτος Μεσρουτιέτ Α΄, του Αμπντουλχαμίντ Β΄, της Ένωσης και Προόδου και παράλληλα την εξέταση των συνθηκών ίδρυσης του τουρκικού κράτους (ιδεολογία, ιδρυτικά στελέχη, βασικές αρχές κλπ.).

Και ενώ το Κομιτάτο Ένωσης και Προόδου αποτελεί ένα θέμα που έχει κατά καιρούς μελετηθεί, λίγοι είναι οι επιστήμονες που έχουν διερευνήσει τη θέση των πρώτων Κούρδων διανοουμένων (εθνικιστών) στην οθωμανική ιστορία και πιο συγκεκριμένα το ρόλο τους στο Κομιτάτο. Οι Κούρδοι είχαν ενεργό συμμετοχή στα γεγονότα του ατελείωτου 19ου οθωμανικού αιώνα και βίωσαν το δικό τους Διαφωτισμό και Εθνικισμό. Για να ερευνήσουμε, λοιπόν, αυτά τα στοιχεία, πρέπει πρώτα να δούμε τη θέση των Κούρδων στο ευρύτερο πλαίσιο της οθωμανικής ιστορίας και ύστερα στο στενότερο πλαίσιο των δρώμενων του 19ου αιώνα. Επειδή, όμως, δε μπορούμε να εξηγήσουμε την οθωμανική εννοιολογική ιστορία χωρίς την έννοια του Ισλάμ, θα εξετάσουμε καταρχήν τη σχέση των Κούρδων με το Ισλάμ, προκειμένου να αποσαφηνίσουμε την κατάσταση στην οποία βρίσκονταν οι κοινωνικές δυνάμεις της περιοχής που ‘παρέπεμπαν’ στο βιλαέτι του Κουρδιστάν, δεδομένου ότι τη συγκεκριμένη περίοδο τα κυρίαρχα ρεύματα της διανόησης ήταν ο Οθωμανισμός και ο  Ισλαμισμός.

 

Καινοτομία

Το Κομιτάτο Ένωσης και Προόδου κατά το παρελθόν έχει αποτελέσει το θέμα ακαδημαϊκών ερευνών (βιογραφίες, πολιτικές και κοινωνικές μελέτες, διατριβές), ελάχιστοι επιστήμονες, όμως, έχουν μελετήσει τη θέση των πρώτων Κούρδων διανοουμένων (εθνικιστών) στην οθωμανική ιστορία και συγκεκριμένα στο Κομιτάτο Ένωσης και Προόδου. Οι Κούρδοι είχαν ενεργό συμμετοχή στα γεγονότα του 19ου  και αρχές του 20ου οθωμανικού αιώνα και βίωσαν το δικό τους Διαφωτισμό και Εθνικισμό.  

Σύμφωνα με τα ρεύματα της διανόησης της εποχής, οι Κούρδοι, ως ενεργοί υποστηρικτές του Οθωμανισμού και του Ισλαμισμού, αποτέλεσαν τους ιδρυτές και τα μέλη του Κομιτάτου Ένωσης και Προόδου. Ήρθαν σε επαφή για πρώτη φορά με πολλές έννοιες, όπως ήταν οι έννοιες «σύλλογος», «εφημερίδα», «διανοούμενος» και «οργάνωση». Συζήτησαν για πολύ σημαντικά θέματα στις πρώτες Κουρδικές εφημερίδες, όπως για την «κουρδική γλώσσα», το «Ισλάμ», την «Ευρώπη-Δύση», τη «σωτηρία του Οθωμανικού Κράτους», τον «αναλφαβητισμό των Κούρδων», την «αδελφότητα Κούρδων και Αρμενίων». Οργανώθηκαν σε Κουρδικούς Συλλόγους, όπωςKurdistan Azm-i Kavi Cemiyeti (Σύλλογος της Ισχυρής Βούλησης του Κουρδιστάν),Kurt Teavun ve Terakki Cemiyeti (Σύλλογος της Κουρδικής Αλληλεγγύης και Ανάπτυξης), Kurdistan Muhiban Cemiyeti (Σύλλογος των Αγαπημένων του Κουρδιστάν), Hevi-Kurd Talebe Cemiyeti (Σύλλογος των Κούρδων Φοιτητών - Ελπίδα), Kurdistan Teali Cemiyeti(Σύλλογος της Προόδου του Κουρδιστάν), Kürt Kadınları Teali Cemiyeti (Σύλλογος της Προόδου των Γυναικών του Κουρδιστάν) κλπ.

        Εμείς, μέσα από την παρούσα Διδακτορική Έρευνα, προσπαθούμε, για πρώτη φορά, να αναλύσουμε, σε διανοητικό και πρακτικό επίπεδο, τις θέσεις τους, όπως αυτές γίνονται αντιληπτές μέσα από τα γραπτά τους, μια προσέγγιση η οποία είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για την κατανόηση της θέσης των Κούρδων τα μεταγενέστερα χρόνια.

 

Κοινωνικά οφέλη

Οι Κουρδικές Μελέτες, ως ένας νέος τομέας των Οθωμανικών Μελετών, σε ακαδημαϊκό επίπεδο, δεν έχουν λάβει ακόμα τη θέση που τους αξίζει, στο πλαίσιο των μελετών της νεότερης ιστορίας, δεδομένου ότι σε πολύ λίγα πανεπιστήμια ανά τον κόσμο υπάρχουν αντίστοιχες έδρες.

Εμείς πιστεύουμε ότι, με την αναζήτηση των πρωτογενών πηγών και την εκπόνηση της συγκεκριμένης διδακτορικής διατριβής, θα συμβάλουμε θετικά στην αναβάθμιση των κουρδικών μελετών, όχι μόνο μέσα στα στενά όρια της Ελλάδας, αλλά και παγκοσμίως.

 

Τριμελής Επιτροπή

 

- Καθηγητής ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ (επιβλέπων)

- Επίκουρος καθηγήτρια ΣΙΑ ΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

- Αναπληρωτής Καθηγητής NİYAZİ KIZILYÜREK

 

Δημοσιεύσεις

2013: Μουράτ Ισσί, «Ο Κουρδικός Εθνικισμός υπό το πρίσμα των θεωριών του Εθνικισμού», Ερμής-Ο Λόγιος [υπό δημοσίευση].

2012:Murat Issı, “Peymân-Diyarbekir’in İlk Hususi Gazetesi”, e-Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, Sayı. VII, Nisan 2012, s. 91-115. («Peymân - ΗΠρώτηΙδιωτικήΕφημερίδατηςΠόλης Diyarbekir», e-Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi, αριθμός. VII, Απρίλιος 2012, σ. 91-115).

Μη ακαδημαϊκά περιοδικά/εφημερίδες

2013

-Murat Issı, “Mevlanzâde Rıf’at Bey ve Kürdistan”, Kürt Tarihi, no. 8, Ağustos Eylül 2013, s. 56-61. Murat Issı, “ΜεβλανζαδέΡιφάτΜπέηκαιΚουρδιστάν”, Kürt Tarihi, no. 8, Αύγουστος-Σεπτέμβριος  2013, σ. 56-61

-Murat Issı, “Yunan Belgelerinde Kürt Tarihi”, Kürt Tarihi, no. 6, Nisan-Mayıs 2013, s. 28-36 Murat Issı, “ ΗΚουρδικήΑυτονομίασταΕλληνικάΔιπλωματικάΈγγραφα”, Kürt Tarihi, no. 6, Απρίλιος-Μάιος 2013,σ. 28-36

-Μαζί με τηνΕιρήνη Αποστολίδου σειρά άρθρων στο http://www.fylosykis.gr/ :

«Ειρήνη ή Πόλεμος» - 05.04.2013,

«Τα όρια της ανθρώπινης αντοχής» - 29.03.2013,  

«Η προέλευση των τριών Κουρδισσών αγωνιστριών» - 24.03.2013,

«Το τελευταίο αντίο στις τρεις Κούρδισσες αγωνίστριες» - 19.03.2013,  

«Φόρος τιμής σε τρεις Κούρδισσες αγωνίστριες» - 14.03.2013.

-Murat Issı, «Kürt Özerkliği Sözü », Radikal2, 03.02.2013, «Ο Λόγος περί της Κουρδικής Αυτονομίας», Radikal2, 03.02.2013.

http://www.radikal.com.tr/Radikal.aspx?aType=RadikalDetayV3&ArticleID=1120163&CategoryID=42 

2011

-Murat Issı, “Bir Osmanlı Kürt Aydını Malatyalı Bedri”, Toplumsal Tarih, no. 212, Ağustos 2011, s. 30-37. («Ένας Οθωμανο-Κούρδος Διανοούμενος, Μπεντρή της Μαλατίας», Toplumsal Tarih, Αύγουστος 2011, αριθμός. 212, σ. 30-37).

2010

-Murat Issı, «Hürriyet Âşığı Bir Osmanlı-Kürt Aydını Mevlanzâde Rıf’at Bey», Toplumsal Tarih, Nisan 2010, no. 196, s. 72-80 («Ένας φιλο-ελευθερωτής Οθωμανό-Κούρδος Διανοούμενος», Μεβλανζαδέ Ριφάτ Μπέη, Toplumsal Tarih, Απρίλιος 2010, αριθμός. 196, σ. 72-80)

Εκπαιδευτική Εμπειρία

Φεβρουάριος - Σεπτέμβριος 2013

-Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης, «Ελληνοτουρκικές Σχέσεις».

Συνέδρια, Διαλέξεις (επιλεγμένα)

16-18/04/2013

-Συμμετοχή στην 1η Διεθνή Ακαδημαϊκή Συνδιάσκεψη για τους Κούρδους και το Κουρδιστάν στην ιστορία,1stInternationalAcademicConferenceonKurdsandKurdistaninHistory. Kurds and Kurdistan in Ottoman Period. University of Salahaddin-Erbil and University of Mardin Artuklu-Turkey, στο Erbil-Kurdistan/Iraq, (16-18/04/2013). Οτίτλοςτηςεισήγησήςμου, ηοποίαέγινεστηνκουρδικήγλώσσα, ήταν: «Rojnamegerîya Dîyarbekîrê di Serdema Dewleta Osmanî de (1869-1925) - ΟΤύποςτουΝτιάρμπεκιρκατάτηνΟθωμανικήΠερίοδο (1869-1925)» http://www.thehistory2013.org/index.html

15/01/2013

-Διάλεξη: «Οι Απαρχές και η Εξέλιξη του Κουρδικού Εθνικισμού την περίοδο της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας», Πανεπιστήμιο Αθηνών, Φιλοσοφική Σχολή, Τμήμα Τουρκικών και Σύγχρονων Ασιατικών Σπουδών.

11-15/10/2012

-Συμμετοχή στο 2ο Συνέδριο της World Kurdish Congress (WKC) στο Erbil, Kurdistan / Iraq ως απεσταλμένος αντιπρόσωπος της Ελλάδας (Greece’s delegate).

27/06/2002–1/07/2012

-Συμμετοχή στο 20ο Συνέδριο της Διεθνούς Επιτροπής για τις Προοθωμανικές και Οθωμανικές Σπουδές (CIEPO-20) στο Ρέθυμνο, το οποίο διοργανώθηκε από κοινού από το Τμήμα Ιστορίας & Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Κρήτης και το Ίδρυμα Τεχνολογίας και Έρευνας, Ινστιτούτο Μεσογειακών Σπουδών. Η εισήγησή μου στο συνέδριο αυτό είχε τίτλο: «Ο Κουρδικός Τύπος στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. Η πρώτη Κουρδική Εφημερίδα, Kurdistan 1898-1902».

23/05/2012

-Διάλεξη με τίτλο: «Οι Απαρχές του Κουρδικού Εθνικισμού. Οι πρώτες Κουρδικές Οργανώσεις» στο Τμήμα Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

5-8/02/2004

-Συμμετοχή σε Πανευρωπαϊκό Συνέδριο με τίτλο: «RESOURCE - Refugees’ Contribution  in Europe: Συμμετοχή / Προσφορά των Προσφύγων στην Ευρώπη», το οποίο πραγματοποιήθηκε στην Ισπανία (Μαδρίτη), υπό την αιγίδα της International Action International της Μεγάλης Βρετανίας και της Comision Espanola de Ayuda al Refugiado (C.E.A.R) της Ισπανίας.

9-10/05/2003

-Συμμετοχή στο Συνέδριο με ομιλία που είχε τον τίτλο: «Συνεργασία για το σχηματισμό καινοτόμου Κοινωνικού Σχεδιασμού για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού των εφήβων μεταναστών και προσφύγων». Το Συνέδριο αυτό διοργανώθηκε από το Κέντρο Συνεχιζόμενης Επαγγελματικής Κατάρτισης «ΚΕΚ-ΕΡΜΗΣ».

13/04/2002

-Συμμετοχή σε ημερίδα που διοργανώθηκε από το ΤΕΙ Αθήνας με ομιλία που είχε ως θέμα: «Πρόσφυγες θύματα βασανιστηρίων».

Ερευνητικά Προγράμματα:

Μάιος - Σεπτέμβριος 2003

-Συμμετοχή στο Ερευνητικό Πρόγραμμα «RESOURCE: H συμμετοχή/προσφορά των προσφύγων στην Ευρώπη» που διενεργήθηκε από την International Action International της Μεγάλης Βρετανίας, την Overlegcentrum voor Integratie voor Vluchtelingen (O.C.I.V.) του Βελγίου και την University Assistance Fund (UAF) της Ολλανδίας.

Απρίλιος - Οκτώβριος 2002

-Συμμετοχή σε σεμινάριο, στο πλαίσιο του Προγράμματος «Empowering Project / Κατάρτιση και Ανταλλαγή Προσωπικού για την Ενδυνάμωση Οργανισμών Προσφύγων και άλλων Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων» υπό την αιγίδα του Υπουργείου Υγείας και Πρόνοιας: Διεύθυνση Κοινωνικής Αντίληψης και Αλληλεγγύης.

Calendar

November 2017
Mo Tu We Th Fr Sa Su
30 31 1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30 1 2 3

Πρόσφατα νέα

Ανακοίνωση Την 1η Οκτωβρίου 2015 και ώρα 13.00, στην αίθουσα Συγκλήτου,...

Read more

Καιρός

Partly Cloudy

12°C

Athens

Partly Cloudy

Humidity: 58%

Wind: 4.83 km/h

  • 4 Dec 2015

    Clear 17°C 9°C

  • 5 Dec 2015

    Sunny 17°C 9°C